MEPs write to EU President asking to extend Erasmus student exchange scheme to Wales
A 144 MEPs have written to the EU President asking for the Erasmus student exchange programme to be extended to Wales. Ursula von der Leyen, the commission president in Brussels, and Mariya Gabriel, the commissioner for education were asked by the Member of the European Parliament if there was a way for Wales and Scotland […]
GOLWG : Cyf.33 | Rh.19 | 21.01.21

Y DJ Ian Cottrell sydd ar glawr #Golwg yr wythnos hon. Hefyd…
? Holi streicwyr Nwy Prydain
? Brexit yn “gur pen” i gwmnïau teledu
? Adidas yn tanio awen yr athro – Bethan Gwanas yn sgrifennu i Golwg eto
? www.golwg.360.cymru/cylchgrawn
Ta ta Trump
Syniad o Amser – Kathod
Syniad o Amser – Kathod
Fideo gan Rebecca Wyn Kelly
Wedi’i eni o brosiect Merched yn Gwneud Miwsig, daeth Heledd Watkins a Bethan Mai (Rogue Jones) at ei gilydd i greu cân newydd o bell o dan yr enw Kathod. Cafodd ei chymysgu gan Ani Glass a’i chwarae’n gyntaf ar Radio Cymru cyn rhyddhau ar Bandcamp yn Rhagfyr 2020, gyda phob elw yn mynd at Gymorth i Ferched Cymru. Yn ateb y galw am fideo i gyd-fynd â’r gân oedd Rebecca Wyn Kelly. Artist o Aberarth yw Rebecca, a denodd ein sylw gyda’r syniad fideo yma:
Mae’r fideo wedi’i hysbrydoli gan fenyw o’r enw Mari Berllan Bitter. Fe’i ganed ym 1817, a magwyd ar fferm ynysig ar lan yr afon Arth. Des i’n ymwybodol o Mari pan oeddwn yn saith oed. O ni’n sefyll mewn stafell fyw fy cymdogion, a dywedodd wrthyf fod gwrach, o’r enw Mari, wedi marw yno ar y 4ydd o Dachwedd ym 1898. Roedd gan Mari enw drwg-enwog am ecsentrigrwydd a dewiniaeth ac roedd y bobl leol yn ei ofni. Trwy gydol fy mhlentyndod oedd hoffter niwlog gennai’i i Mari. Llifodd ei hysbryd trwy’r coed lle roeddwn i’n chwarae. Roedd hi’n bresennol ond ddim yn pwyso. Dim ond yn ddiweddar y mae hi wedi dod yn gatalydd ar gyfer rhai pryderon cymhellol rydw i wedi’u datblygu am Aberath. Materion, a genhedlwyd gartref sy’n dod yn faich yn gyflym i bob pentref, tref a dinas ledled y byd. Y pryder bod menywod yn absennol o hanes a hunaniaeth lle. Mae’r protestiadau gwleidyddol parhaus sy’n digwydd ledled y byd yn tanio fy angerdd am yr ymchwiliad hwn. Honiadau amrwd a Visceral yn mynnu darlleniad newydd o hanes. Hanes sy’n cyd-fynd â’r hyn sy’n berthnasol nawr. Mae’r fideo hon yn nodi trobwynt. Dechrau taith i daflu goleuni ar ferched Ceredigion. Mae’n bwysig ein bod ni’n ymwybodol o’n hanes benywaidd, ein bod ni’n dod â menywod y gorffennol i mewn i’r presennol i sicrhau eu bod nhw’n rhan o’r dyfodol.
“Let it Go” – David Rahman
Speaker and mind coach, David Rahman shares an exercise from his book, Let it Go. Take a pad of paper and a pen and spend an hour or so thinking and writing about your unhelpful beliefs, fears and habits which are not serving you. Have a good think and take your time. Think about where […]
Grin and bare it, ma 2020 bron drosto
The Welsh Government need to clear up questions around holding back vaccines as soon as possible
Ifan Morgan Jones
‘Wales should be independent because UK will be a failed state’ says Guardian columnist
Wales should become independent because the UK will be a “failed state” according to a Guardian columnist. Writer and political activist George Monbiot, accused Boris Johnson of “gross misrule” and of “corrupt, incestuous, chaotic, authoritarian politics”, and said that becoming independent would offer Wales the “best protection against ongoing disaster.” Mr Monbiot, who wrote Captive State: […]
Welsh Government to press ahead with ‘power grab act’ legal challenge
The Welsh Government is pressing ahead with its legal challenge to Westminster’s “power grab” act. European Transition Minister Jeremy Miles wrote to UK ministers last month notifying of the intent to take action over the “outrageous attack” on the Senedd’s powers through the UK Internal Market Bill. Mr Miles has now received a response from […]
Time is running out on the history of Wales
Part of Newport’s Chartist Mural – destroyed in 2013. Copyright Robin Drayton and licensed for reuse under this Creative Commons Licence.
Siân Gwenllian, Plaid Cymru Member of Senedd for Arfon
Why framing the union as a progressive force is pure dogma
Arwyn Lloyd
Review: Those Who Know soaks what could be dry history in mud and beer and blood
Sarah Tanburn
Fresh questions around funding of right-wing think tank Centre for Welsh Studies
A right-wing think tank upgraded its offices, hired new staff and spent hundreds on Facebook adverts last year – all despite having barely a thousand pounds in its bank account, Nation.Cymru can reveal. The Centre for Welsh Studies, which counts three Welsh Conservative MPs among its advisors, has consistently ducked scrutiny about how its activities are […]
‘Wales may tag along with England if union breaks up’, says former Newsnight presenter
A former Newsnight presenter has said that “Wales may tag along with England” if the union breaks up. Gavin Esler made the claim in an extract of his new book, How Britain Ends – English Nationalism And The Rebirth Of Four Nations, which was published by the Mail on Sunday. According to the ex-BBC journalist […]
Genod y Wawr – Laru ar y Lockdown
Unrhyw un arall wedi laru ar y lockdown?
Ghostbuskers at the Proms in the Park 2016
Ena Radway

Ganwyd Ena yn St Elizabeth, Jamaica, yn 1936. Tyfodd Ena i fyny yn ardal Thornton. Roedd ei thad yn gweithio ar blanhigfa, ac fe fyddai’r plant yn helpu pan oedd hi’n gynhaeaf. Yn yr ysgol, dysgodd Ena am hanes Prydain, a’r Brenin George VI. Cofiai ddysgu hwiangerddi Prydeinig hefyd. Saesneg oedd ei hoff bwnc yn […]
Iris Cave

anwyd Iris Cave yn Grenada yn 1923. Roedd hi’n unig blentyn, ac roedd ei mam yn gweithio fel cogydd yn Trinidad, felly treuliodd Iris lawer o’i phlentyndod yng nghwmni ei Mamgu, ‘Mother Jule’, oedd yn fydwraig yn y pentref. Gadawodd Iris yr ysgol pan oedd hi’n 16 oed, a threuliodd rai blynyddoedd yn dysgu gwnïo […]
Pauline Pingue

Ganwyd Pauline Eureka Pingue yn Christ Church, Barbados, yn 1935. Roedd hi’n hoff o arddio yn ystod ei phlentyndod – byddai hi’n tyfu llysiau a rhosynnau. Collodd ei theulu dir pan adeiladwyd ‘Highway 7’. Roedd Pauline wedi gadael ei chartref, ac yn byw yn Sea View gyda Eunice, ei merch ifanc, pan aeth ei thad […]
GOLWG : Cyf.33 | Rh.18 | 14.01.21
Sgwrs gyda Gerwyn Price, Pencampwr Dartiau’r Byd, yn #Golwg yr wythnos hon. Hefyd…
? Y Welsh Whisperer yn Iwerddon
? Lluniau hwyliog Huw Aaron
? Albwm newydd gan Dyfrig Evans
? Deddf newydd yn “sarhad llwyr i’r setliad datganoli”
? www.golwg.360.cymru/cylchgrawn
Gwobrau SAS 2020
Yn ôl ein traddodiad blynyddol, dyma ein 5ed Gwobrau SAS! A’r 1af i’w gael i chynnal dros y we.
Chris Robaij a Gethin Griffiths sydd yn pori drwy gynnyrch a digwyddiadau’r flwyddyn yn y Byd Cerddoriaeth Gymraeg ac yn dewis eu uchafbwyntiau. Cofiwch, dim ond hwyl a barn personol y ddau sydd yma! Gallwch wylio’r cyfan yn ôl isod.
Merched yn Gwneud Miwsig – Sian Eleri

Darllenwch rhifyn ddiweddaraf Merched yn Gwneud Miwsig wedi’i guradu gan Sian Eleri yma
Mynd, gan Marged Tudur
“Mynd” gan Marged Tudur yw Llyfr y Mis, mis Ionawr, Cyngor Llyfrau Cymru.
Sesiynau Diwydiant i Bobl Ifanc
Maes B x Clwb Ifor Bach x Urdd Gobaith Cymru
Sesiynau Diwydiant i Bobl Ifanc
Maes B x Clwb Ifor Bach x Urdd Gobaith Cymru
Sesiynau Diwydiant i Bobl Ifanc
Maes B x Clwb Ifor Bach x Urdd Gobaith Cymru
Jasmine Sheckleford

Delweddau / Images: 1. Against Our Window. Pain., 2020 Cyanoteip ar bapur / Cyanotype on paper 297mm x 420mm 2. Its Not Just Black And White, 2020 Inc ar bapur / Ink on paper 228mm x 228mm 3. Far From Forgotten, 2020 Cyanoteip ar bapur / Cyanotype on paper 297mm x 420mm 4. Do You […]
KATHOD – syniad o amser
Digon yw digon
Gig Mr Phormula
Bydd Mr Phormula, un o arloeswyr y sin bît-bocsio yn perfformio yn fyw nos Iau’r 21ain o Ionawr.
Ymunwch a gig byw (rhithiol) a mwynhewch ganeuon newydd oddi ar albwm newydd ‘Tiwns’ yn ogystal â rhai o’r clasuron.
YN FYW | LIVE: 21.01.21 | 19:30
Amdanom ni | About Us

Grŵp gwirfoddol wedi ei gefnogi a’i hwyluso gan Gyngor Gwynedd i hyrwyddo’r celfyddydau a’r diwylliant Cymraeg yw Gwynedd Greadigol. Ein nôd yw cysylltu pobl sy’n gweithio yn y maes creadigol, annog pobl i weithio gyda’i gilydd, a hybu’r celfyddydau i bawb yng Ngwynedd Mae’r Fforwm yn gyfrifol am : ▪️ drefnu gweithgareddau rhwydweithio a marchnata […]
Golau’n Dallu – Dallta ag na Soilse

Yn cyflwyno… Y fideo cerddoriaeth Cymraeg-Gwyddelig cyntaf erioed.
Aelodau’r Urdd ac aelodau TG Lurgan yn Iwerddon sydd wedi dod ynghyd mewn cyfnod anodd i recordio addasiad o’r gân boblogaidd ‘Blinding Lights’ gan The Weeknd mewn ymdrech i ddathlu a rhannu’r ddwy iaith leiafrifol i gynulleidfa fyd-eang. Gyda diolch arbennig i Ian O’Connor, Griff Lynch, Edie Morris, ac aelodau’r Urdd a TG Lurgan. Mwy am bartneriaeth yr Urdd gydag Iwerddon: www.urdd.cymru/iwerddon
Wythnos 1 – Dydd Llun Llesol
Ymarferiadau sy’n cyflwyno dulliau anadlu gwahanol ynghyd a thechnegau syn’ help i dawelu tra bod eraill yn help i ddeffro a bywiogi.
Llên Natur – Bwletin 155 (Ionawr 2021)
Blwyddyn newydd gwell na’r flaenorol i chi. Gobeithio bod Prosiect Llên Natur wedi bod o cymorth i chi dros y flwyddyn aeth heibio a gobeithio y bydd yn gysur i chi o hyd yn y misoedd anodd eto i ddod mae’n siwr cyn i lygedyn o haul wawrio arnom yn fuan gobeithio. Ond dewch i ni obeithio’n bennaf NA fyddwn yn dychwelyd i’n hen ffyrdd – mae rheiny yn perthyn i’r argyfwng arall yna sydd wedi cael ei wthio o’r neilltu yn y flwyddyn diwethaf. Does dim gwobrau – yma o bob man – am enwi’r Argyfwng hwnnw!
Cynnwys:
Tud 2. Dathlu’r derrig – lle mae o a pham bod cyfnod o rewlif byr wedi ei enwi ar ei ôl?
Tud 3. Chwythu’r corn galw – rhywun yn cofio?
Tud 4. Dofi a ‘domesticetio’ – oes mae yna ddiffyg geirfa yn y Gymraeg!
Tud 6. Gwenynwyr cychod gwellt – pwy oedden nhw a beth oedd trefn eu gwaith?
Tud 7. Adar Patagonia – lluniau Cymro’r Wladfa Luis Carrizo
A llawer mwy YMA….. Mwynhewch!
⬇️ English > Brezhoneg > Deutch > Francais ⬇️
PLANET 50 : 1970-2020

In 2020 we are celebrating half a century since Planet was launched in 1970! Throughout our 50th anniversary year, Mike Parker is our Guest Book Review Editor and each 2020 issue features a retrospective review of a ground-breaking Welsh book from the last 50 years.
To find out more about the issue go to www.planetmagazine.org.uk/current Single issues and subscriptions can be purchased here www.planetmagazine.org.uk/shop Throughout May we are offering a special subscription discount of 5 new issues for the price of 4!
Cyhoeddi Rhifyn Gaeaf 2020

Cyhoeddi Rhifyn Gaeaf 2020 Baner cywilydd Jerry Hunter, hanes cudd yr EwroGymry, bwyd i bawb, cwpan lawn Angharad Price a chofio Jan Morris Yn Rhifyn Gaeaf 2020 O’r Pedwar Gwynt, cyhoeddir ysgrif bersonol brin gan Jerry Hunter. Yn ‘Donald Trump, y CBF a fi’ mae’n rhannu ei brofiadau fel un a fagwyd yn Ohio cyn […]
Adnabod Awdur: Sean Chambers
Enw | Name: Sean Chambers Dyddiad geni | Date of Birth: 20/04/1978 Ganwyd yn | Born in: Chester Byw yn | Living Now: Tywyn, Gwynedd Ffaith diddorol am eich hun | Interesting fact about yourself: Tad i 6 – wastad wedi blino! Dywedwch dipyn am eich hun. Beth yw eich cefndir a beth ydych chi’n […]
How Love Actually Ruined Christmas – Gary Raymond
Author Gary Raymond shares his five most valuable lessons in non-fiction writing, using his latest book How Love Actually Ruined Christmas as an example. His book is a hilarious, scene-by-scene analysis of the Christmas monolith that is Love Actually. Gary Raymond takes us through a suffocating quagmire of badly drawn characters, nonsensical plotlines, and open […]
Barddas Bach y ‘Dolig!

✨ llwyth o gerddi Nadoligaidd!
✨ dathlu pen-blwyddi arbennig
✨ cofio Jan Morris a Machraeth
✨ uchafbwyntiau’r Llwydffest
… a mwy!
Darllenwch y rhifyn yn llawn, yn rhad ac am ddim – YMA
Lansiad: Llyfr Bach Nadolig
19:00- Nos Iau, Rhagfyr 17eg, yng ngwmni Tudur Dylan Jones ac Elinor Wyn Rynolds.
The Exploration of Integrating Access: A Sharing of Ways to Integrate Access in Dance and Theatre Agenda
with Krystal S. Lowe, Stephanie Back, Yvonne Murphy, and Elise Davison
GOLWG : Cyf.33 | Rh.16 | 17.12.20

Deian a Loli sydd ar glawr rhifyn mawr y Dolig! Hefyd…
- Plaid Cymru’n “anelu” at refferendwm annibyniaeth… yn 2025
- 70,000 o blant mewn tlodi yn mynd heb ginio ysgol am ddim
#SgwrsWAI: Grug Muse, Hanan Issa & Judith Musker Turner
Rydym wedi gwahodd cyfranwyr Fforwm WAI 2018 i ddatblygu syniadau a phryfociadau i ddychmygu dyfodol gwell.
Dyma #SgwrsWAI olaf y flwyddyn hon gyda Grug Muse, Hanan Issa a Judith Musker Turner.
Adolygiad: Michewa a’r Mynydd – Sean Chambers (geiriau Cymraeg gan Manon Steffan Ros)
Atebol
Llyfr i blant dan 7
Ffeinal Talwrn yr Ifanc

Ysgol Syr Hugh Owen V Ysgol Glan Clwyd V Ysgol Y Preseli 17.12.2020 ar AM a BBC Radio Cymru
Pennod 3 – Llio Elain Maddocks a Mared Llywelyn
Llio Elain Maddocks, awdur Twll Bach yn y Niwl a’r dramodydd a’r llyfrgellydd Mared Llywelyn sy’n ymuno â Mari Siôn i drafod llyfrau.
GOLWG: CYF.34 | 10.12.20
‘Y Capten’ sydd ar glawr #Golwg wythnos yma. Hefyd… ? Cau bwytai a thafarnau yn “ergyd go-iawn” i bysgotwyr ? Y Cymro sy’n ffilmio’r Tŷ Gwyn ? Glyn Sgrech – yr Adferwr sy’n caru ei fro ac yn gweithredu ynddi
Lansiad Digidol: “Lloerganiadau”, Fflur Dafydd

Jon Gower sy’n holi Fflur Dafydd am ei chyfrol Lloerganiadau – prynwch yma