Sut i Ddarllen: Cyfres Dau
Mwy o sgyrsiau difyr am lyfrau a darllen gyda Francesca Scarrillo. Y gyfres newydd ar gael yn fuan ar Am.
Pennod 79 – Bardd Rhyddid ac Arch-ffugiwr: Iolo Morganwg
Edrychwn yn y bennod hon ar un o gymeriadau mwyaf enigmatig y traddodiad llenyddol Cymraeg (ac efallai un o gymeriadau mwyaf enigmatig hanes Cymru yn gyffredinol), sef Edward Williams neu Iolo Morganwg (1747-1826). Ystyriwn ei radicaliaeth wleidyddol gan ei chysylltu â rhai o’i gerddi gwreiddiol. Talwn deyrnged i’w gyfraniadau diwylliannol a’i allu ysgolheigiaidd. Ond, wrth […]
Gwasanaeth Creadigol yn y Cartref
Gwasanaeth celfyddyd a iechyd i bobl hŷn ar draws Sir Gaerfyrddin. Rydym yn derbyn atgyfeiriadau gan ein partneriaid yn Cysylltu Sir Gaerfyrddin ac yn eu paru gyda hwylusydd proffesiynol PSU ac artist. Mewn partneriaeth â Chyngor Sir Caerfyrddin, prosiect Cysylltu Sir Gaerfyrddin ac wedi’i ariannu gan Gyngor Celfyddydau Cymru. https://peoplespeakup.co.uk/creative-home-delivery-service
Małgola, No – Pethau Bach (Ffrinj Abertawe 2025)
Mae Menter Iaith Abertawe yn gyffrous i rannu’r sesiynau wedi eu recordio yn Tŷ Tawe yn ystod Gŵyl Ffrinj Abertawe. Małgola, No – Pethau Bach Saethu a Golygu – Sam Stevens (sam.ffoto) a Siôn Teifi Rees(sion.ffoto) Sain – Graham Morse / Eleven Sound Hire
Rhys Dafis – Mynwent y Garn (Ffrinj Abertawe 2025)
Mae Menter Iaith Abertawe yn gyffrous i rannu’r cyntaf o’u sesiynau wedi eu recordio yn Tŷ Tawe yn ystod Gŵyl Ffrinj Abertawe. Rhys Dafis – Mynwent y Garn Saethu a Golygu – Sam Stevens (sam.ffoto) a Siôn Teifi Rees(sion.ffoto) Sain – Graham Morse / Eleven Sound Hire
Pennod 78 – Jac Glan-y-Gors
Cawn hwyl yn y bennod hon wrth drafod John Jones (1766-1821), cymeriad amryddawn a adwaenir yn well heddiw fel Jac Glan-y-Gors. Yn wreiddiol o Gerrigydrudion, sir Ddinbych, treuliodd Jac y rhan fwyaf o’i oes yn Llundain. Aeth yn rheolwr ac efallai’n berchennog ar sawl tafarn yn y ddinas ac roedd yn chwarae rhan amlwg mewn […]
Rhestr Chwarae PYST YN DY GLUST Playlist
Y traciau diweddaraf i’w dosbarthu drwy PYST
Marshall Art
O ddydd Gwener, Rhagfyr 19 ymlaen, mae ffilm ddogfen newydd gan Stiwdio Malwan yn cael ei ddarlledu ar-lein am y tro cyntaf mewn partneriaeth ddigidol gydag Am. Mae ‘Marshall Art’ yn adrodd stori bersonol a thrawiadol Ceirion Marshall, o ardal Maesincla, Caernarfon, am y blynyddoedd caled o gael ei fwlio yn ddi-stop. Mae’r ffilm yn […]
Pennod 77 – Marged Dafydd (c.1700-c.1785)
Cawn gyfle yn y bennod hon i ystyried dwy wedd ar yrfa lenyddol Marged Dafydd. Yn enedigol o’r Coetgae-du ym mhlwyf Trawsfynydd, cafodd fywyd hir a chysegrodd lawer iawn o’i hamser i ddiogelu ac astudio barddoniaeth Gymraeg. Creodd nifer o lawysgrifau swmpus sy’n dangos ôl meddwl ysgolheigiaidd a diolch iddi hi mae rhai cerddi Cymraeg […]
Fiona & Gorwel Owen – Hela’r Dryw
Fersiwn o’r gân draddodiadol lle mae ‘hela’, i ni, yn golygu mynd i’r coed efo camera, llyfr braslunio, neu beiriant recordio, nid rhwyd. Hir oes i’r dryw bach.
Gŵyl NAWR 2025
Wedi ei ffilmio gan Hedydd Ioan a Ffion Mai Wedi ei olygu gan Hedydd Ioan
Pennod 76 – Angharad James
Mae crybwyll y cysylltiadau rhwng Angharad James a Marged Dafydd yn fodd i ni ystyried y ffaith mai dim ond yn ystod y degawdau diwethaf y mae’r byd academaidd Cymraeg wedi dechrau rhoi’r sylw dyledus i farddoniaeth Gymraeg gan ferched. Canolbwyntiwn wedyn ar waith Angharad James (1677- 1749), Cymraes amryddawn o Ddyffryn Nantlle a enillodd […]
Melda Lois – Am Eiliad
Am Eiliad’ allan rwan | out now: https://orcd.co/ameiliad-orddwylan Wedi’i gefnogi gan Gronfa Fideos PYST x S4C Ffilm gan Rhys Grail (https://www.rhysgrail.co.uk)
Canllawiau Galwad Agored Sesiynau – Gŵyl Tawe
Trosolwg 1. Beth yw’r project? Mae Menter Iaith Abertawe a Gŵyl Tawe yn chwilio am bump gwneuthurwr ffilm i gydweithio ar gyfres newydd o ffilmiau sy’n dogfennu sesiynau byw yn arwain at Ŵyl Tawe 2026. Bydd pob gwneuthurwr ffilm yn gyfrifol am gynhyrchu un ffilm fel rhan o’r gyfres, yn tynnu sylw at un artist/band […]
60 Second Stories: Swansea
Mae 12 o ffilmiau byrion sy’n adrodd straeon o Abertawe mewn 60 eiliad ar gael i’w ffrydio am ddim gan Ffilm Cymru Wales. Cafodd y casgliad amrywiol o ffilmiau byrion 60 eiliad eu creu gan bobl greadigol Abertawe a ddefnyddiodd eu ffôn clyfar i rannu eu profiadau nhw o’r ddinas gan gyfuno eu sgiliau ysgrifennu, […]
Pennod 75 – ‘Bro coedydd, gelltydd gwylltion’: Dechreuadau Llenyddiaeth Gymraeg America
Bydd dilynwyr Yr Hen Iaith yn gyfarwydd iawn â’r modd y mae Richard Wyn Jones yn agor pob pennod trwy sôn am ‘hogyn o Ohio’ sy’n dysgu ‘hogyn o sir Fôn’ am hanes llenyddiaeth ei iaith ei hun. Dyma bennod a recordiwyd yn Ohio, a hynny o flaen cynulleidfa fyw fel rhan o gynhadledd NAASWCH […]
Awst – Betsan (Sesiwn Byw)
‘Awst’ allan nawr ar UNTRO! 📹 – Betsan Anwyl Sain – Isaac Werling Diolch i gronfa fideos PYST x S4C ⭐️
Pennod 74 – Hiraeth am Fôn: Goronwy Owen
Caiff Richard Wyn Jones ragor o hanes llenyddol ei fro enedigol yn y bennod hon wrth i ni drafod Goronwy Owen, bardd enwocaf Ynys Môn. Awgrymwn fod delfrydau llenyddol cylch y Morrisiaid i’w gweld ar eu mwyaf eglur ym marddoniaeth ‘Goronwy Ddu’, gan fod ei feistrolaeth ar y mesurau caeth wedi gwireddu i raddaeth health […]
Rhys Dafis – Fel Deryn
Ariannwyd gan gronfa fideos PYST x S4C.
CEREDIGION
Mas-o-ma! Dyna beth ma’r rhan fwyaf o bobol ifainc wedi’u magu yng nghefn gwlad yn dyheu am wneud. Wel, dyna stori boblogaidd y cyfryngau, beth bynnag. Mae’r ffilm fer CEREDIGION yn cwestiynu’r naratif ddiog honno. Yn siarad â rhai sydd ar fin ’madael yn ogystal â rhai sydd wedi dychwelyd daw’r ffilm ar ddiwedd prosiect […]
Iestyn Tyne – Fy Nymuniadau
Rhan o Gronfa Fideos PYST x S4C Geiriau: Walter S. Jones (Gwallter Llyfni, 1883-1932) Alawon: Iestyn Tyne & Thomas Price (1809-1892) Cerddorion: Iestyn Tyne (llais, ffidil), Gwilym Bowen Rhys (gitar, ffidil, harmoniwm), Simmy Singh (ffidil) Peiriannu, cymysgu a mastro’r trac: Aled Wyn Hughes Gwaith camera a golygu: Dafydd Hughes (Amcan) Gyda diolch i Gronfa Fideos […]
Pennod 73 – Morrisiaid Môn
Ac yntau’n hogyn o sir Fôn, mae Richard Wyn Jones yn ebychu ar ddechrau’r bennod hon na chlywodd ‘un sill’ am y brodyr llengar hyn o’r Ynys pan oedd yn yr ysgol. Dyma gyfle felly i unioni’r cam wrth i ni drafod y pedwar brawd o Bentrerianell, Llanfihangel Tre’r Beirdd. Yn ogystal â Lewis, Richard, […]
Osgled gyda Buddug Lloyd Roberts – Paid â deud
Rhan o Gronfa Fideos PYST x S4C Saethwyd gan yr artist fidio Laura Phillips Diolch arbennig i’r gwehyddwr Lewis Prosser a’r artist Abby Poulson
Rhiannon O’Connor – Awen
Fideo swyddogol i ‘Awen’ gan Rhiannon O’Connor oddi ar ei EP cyntaf ‘GALWAD’. Cyfarwyddo, saethu a golygu gan Lily Tiger. Diolch i gronfa fideos PYST ac S4C am gefnogi’r fideo.
Pennod 72 – Y Ffŵl a’r Pregethwr: Yr Anterliwt (rhan 4)
Yn bell o fod yn unffurf, roedd llenyddiaeth Gymraeg y ddeunawfed ganrif yn faes ymrafael. Rydym ni’n archwilio’r canfyddiad hwnnw yn y bennod hon wrth gloi ein trafodaeth estynedig ar yr anterliwt a’i chyd-destun(au). A ninnau wedi ystyried ymosodiadau’r diwygwyr crefyddol ar y diwylliant traddodiadol hwn mewn pennod gynharach, dyma gyfle i weld yr anterliwtwyr […]
Weave | Gwehyddu 2025: Musical closing with artist in residence, Mr Phormula
Cloi Cerddorol: Mr Phormula I gael gwybod mwy am WAHWN ewch i: www.wahwn.cymru
Weave | Gwehyddu 2025 Panel: Three next steps for the sector
Cadeirydd: Justine Wheatley, Cadeirydd WAHWN Gyda: Heledd Fychan, MS Sandy Clubb, Swyddog Cenedlaethau’r Dyfodol Anna Howells, Iechyd Cyhoeddus Cymru Nina Ruddle, Prifysgol Wrecsam DUKE AL, Bardd y Gair Llafar, Awdur ac Artist Hip Hip Catryn Ramasut, Cyfarwyddwr y Celfyddydau, Cyngor Celfyddydau Cymru Angela Rogers, WAHWN I gael gwybod mwy am WAHWN ewch i: www.wahwn.cymru
In conversation: Artists Beatrice Gbevegnon-Roper +Will Roper with Amanda Lawes, Swansea Bay UHB
Mae’r artistiaid Beatrice Gbevegnon-Roper a Will Roper yn ymuno ag Amanda Lawes, Therapydd Galwedigaethol yn NICU, Bwrdd Iechyd Prifysgol Bae Abertawe i drafod Cocoon – ymateb cerddorol i heriau a llawenydd profiad yr Uned Gofal Dwys Newyddenedigol (NICU). I gael gwybod mwy am WAHWN ewch i: www.wahwn.cymru
Day 2 of Weave | Gwehyddu 2025 – A movement opening with Thania Acarón
Mae Thania yn ddarlithydd, perfformiwr, coreograffydd a therapydd symudiadau dawns o Puerto Rico, sydd wedi’i lleoli yng Nghymru ar hyn o bryd. I gael gwybod mwy am WAHWN ewch i: www.wahwn.cymru
Cocoon: A musical journey through the neonatal intensive care unit
Mae Beatrice Gbevegnon-Roper a Will Roper yn cyflwyno eu hymateb cerddorol i heriau a llawenydd profiad yr Uned Gofal Dwys Newyddenedigol (NICU). Fel cwpl priod a rhieni sydd wedi profi genedigaeth gynamserol eu merch (ar 26 wythnos), mae Cocoon yn adrodd hanes dimensiynau emosiynol a synhwyraidd y daith hon o safbwyntiau mam o liw a […]
In conversation: Heledd Fychan MS, Chair of the Arts and Health CPG, and Angela Rogers, WAHWN
I gael gwybod mwy am WAHWN ewch i: www.wahwn.cymru
Keynote Address: DUKE AL, spoken word poet, author and hip-hop artist
Mae DUKE AL yn artist geiriau llafar, yn fardd cyhoeddedig ac yn artist hip-hop gyda phrofiad byw o ddiabetes math 1 ac OCD. Yma, mae’n rhannu ei stori gyffrous am sut y daeth ysgrifennu rhigymau yn therapi iddo. I gael gwybod mwy am WAHWN ewch i: www.wahwn.cymru
Welcome to Weave | Gwehyddu 2025
Clywch gan y canlynol: Angela Rogers – Prif Swyddog Gweithredol, WAHWN Emily Van De Venter – Ymgynghorydd Arweiniol, Iechyd Cyhoeddus Cymru Dafydd Rhys, Prif Weithredwr, Cyngor Celfyddydau Cymru I gael gwybod mwy am WAHWN ewch i: www.wahwn.cymru
Weave | Gwehyddu 2025
I gael gwybod mwy am WAHWN ewch i: www.wahwn.cymru
The Gentle Good – Elan (Ffilm Ddogfen)
Portread seicedelig o Gwm Elan yng nghanolbarth Powys ydy ‘Elan’, albwm newydd y canwr gyfansoddwr The Gentle Good (Gareth Bonello). Ysgrifennodd Gareth yr albwm mewn bwthyn oddi ar y grid wrth ymgymryd cyfnod preswyl flwyddyn o hyd ym Mynyddoedd Cambria. Mae Elan yn cynnwys caneuon yn y Gymraeg a’r Saesneg, ac yn archwilio diwylliant, gwleidyddiaeth […]
Pennod 71 – Ffŵl heb Ffiniau: Yr Anterliwt (rhan 3)
Cewch gyfle yn y bennod hon i gyfarfod â Gwagsaw, Syr Caswir, Ffowcyn Gnuchlyd a rhai o ffyliaid eraill yr anterliwtiau. Wrth graffu ar rôl y ffŵl, nodwn fod ganddo nifer o swyddogaethau mewn anterliwt draddodiadol. Yn gyntaf, mae’n agor y chwarae â’i gastiau doniol a’i eiriau dychanol er mwyn ceisio denu cynulleidfa. Awn ati’n […]
Finally Stick gan Louis O’Hara
Fideo cerddoriaeth Louis O’Hara ar gyfer ei sengl newydd “Finally Stick”
Baich
Y ffilm fer ddiweddaraf i gael ei ffrydio ar ein proffil Am yw Baich gan Mared Swain, gyda Hanna Jarman a Steffan Rhodri yn serennu ynddi. Mae gan Kath ddau o blant ac mae bywyd yn anioddefol. Mae’n rhaid iddi ddianc. Un diwrnod, mewn gweithred fyrbwyll, mae’n gadael y tŷ â’r plant yn sgrechian, gan […]
Ymylon – Hiraeth i’r Awelon
Fideo cerddoriaeth swyddogol ar gyfer Hiraeth i’r Awelon gan Ymylon. Fideo gan Meilyr Rhys. Rhan o Gronfa PYST x S4C.
Pennod 70 – ‘Dynion dawnus yn dilyn chw’ryddiaeth’: Yr Anterliwt (rhan 2)
Canolbwyntiwn yn y bennod hon ar yr actorion a oedd yn perfformio mewn anterliwtiau, gan graffu ar nifer o destunau llenyddol sy’n taflu goleuni ar eu gwaith a’u hunaniaeth. Yn debyg i gwmni drama heddiw, roedd cwmni anterliwt yn y ddeunawfed ganrif yn teithio o le i le ac yn llwyfannu perfformiadau mewn nifer […]
Pennod 69 – Maswedd a Moeswers: Yr Anterliwt ( rhan 1)
Dyma’r gyntaf mewn cyfres o benodau sy’n archwilio gwahanol agweddau ar draddodiad yr anterliwt. Mae Jerry Hunter newydd orffen ysgrifennu llyfr am y pwnc ac “yn llosgi am y stwff `ma”, chwedl ei gyd-gyflwynydd, ac erbyn diwedd y bennod hon mae Richard Wyn Jones yntau’n “ysgwyd ei gynffon” gyda chyffro. Awn ati i ddiffinio’r anterliwt […]
Y Glo o Dan ein Traed, Y Gwynt uwch ein pennau
Martha Elen – Eilio
The City Socials // noson crafu
Ymunwch â ni yn noson sgratch The City Socials am noson o berfformiadau wedi’u hysbrydoli gan y gymuned, sgyrsiau a chysylltiadau ar ddydd Iau 25 Medi. Cyhoeddir y Perfformwyr a’r Siaradwyr yn fuan. Lle i ddarganfod // mae pob digwyddiad yn cael ei arwain gan berfformiad newydd gan un o’r artistiaid preswyl a gefnogir gan […]
Tew Tew Tennau : Bythwyrdd
Rhan o Gronfa Fideos PYST x S4C Music Video Fund
Pennod 68 – Baledi’r Ddeunawfed Ganrif
Cewch gyflwyniad yn y bennod hon i faledi’r ddeunawfed ganrif, un o ffurfiau llenyddol Cymraeg mwyaf poblogaidd y cyfnod. Yn wir, o ystyried y nifer uchel ohonynt sydd wedi goroesi, mae’n bosib dadlau mai’r faled oedd ffurf fwyaf poblogaidd y ddeunawfed ganrif. Ar ôl ymgodymu ychydig â’r diffiniad, awgrymwn mai’r cysylltiad rhwng y math hwn […]
Llyfrau Newydd ym Mis Awst
Mae gennym ni ddau lyfr newydd allan ym mis Awst. Gwelwch y fideo am fanylion.